گلپونه های خیس

به این نوع سوسکها،سوسک های سرگردان می گویند.بدنی کشیده وباریک دارند.غالباًدرصحراقابل شناسایی هستند.بالهای جلویی کوتاه ودوبندرابیشترنمی پوشانند.انتهای شکم را مثل عقرب بالا نگاه می دارد. رنگ های قشنگ سیاه ، نارنجی ورنگهای مختلف دیگردارد.بالهای عقبی تا خورده درزیربال جلویی پنهان است ولی بخوبی پروازمیکند.معمولاً ماندیبول کشیده وطویل و خیلی برنده دارد . حشرات بالغ همه شکارچی هستند.یک جنس ازاین خانواده بنام پدروس ( Paederus)مادهای سمی بنام پدرین(Pederin)تولیدمیکند.پدرین درتحقیقات ضد سرطان استفاده میشود.این مطلب درسال1958توسط پاوان گزارش شده است . پدرین ازایجادتومرجلوگیری به عمل می آورد.براساس آزمایشهای انجام شده بر روی موشهای سفیدآزمایشگا هی اثرات مثبت مشاهده شده وباعث توقف میتوز شده است پدرین ازبسیاری مهارکنندهای دیگرمانندپوروما یسین،ریفومایسین ، اکسی تتراسایکلین،دانومایسین قویتراست،وباعث توقف سنتزپروتئین درکشت های سلولی انسان میشود.( Perani et al 196)پدرین بمیزان یک نانو گرم در لیترباعث توقف میتوزدرسلول های پستانداران میشود.

عکس العمل پدرین مانند دیگرمتوقف کنندگان DNAمیباشد.استفاده ازموادرادیواکتیودرمطالعات عملکردپدرین رانشان داده است.پدرینباعث توقف سنتز DNA وپروتئین های سلولی میشود،بدون اینکه تاثیری برRNAداشته باشد.پدرین ما ده ی شیمیایی آمیدپدرین می باشد.این ترکیب سمی بوسیله ی جنس ماده ساخته شده وبه تخم هاانتقا ل پیدامیکند.همولنف لارواین حشرات نیزدارای پدرین میباشد. که برای حفاظت حشره بکارمیرود.

شكار و طبیعت

دراكولا حشره ایست از خانوادهٔ استافیلینیده (Staphylinidae) كه خود از راستهٔ سخت بالپوشان (Coleoptera) می باشد . حشرات خانوادهٔ استافیلینیده ، سوسك هایی هستند با بدن باریك و كشیده ، همراه با بالپوش كوتاه ، حشراتی كه می توانند بدوند و پرواز كنند .

یكی از خصوصیات این حشرات این است كه وقتی در سطح زمین حركت می كنند ، انتهای بدن خود ( شكم و دم ) را مثل عقرب از زمین بلند می كنند . بدن آنها از سه قسمت سر و سینه و شكم تشكیل شده و طول آنها از ۶ تا ۹ میلیمتر متغییر است .

جنس پدروس (Paederus) از این خانواده مسئول ایجاد بیماری پوستی است . در گیلان و مازندران نوعی بیماری پوستی در اواخر بهار،تابستان واوایل پاییز مشاهده می شود كه عامل ایجاد كنندهٔ آن همین حشرهٔ (Paederus Fuscipes) است . در گیلان این حشره را به نام های مختلف ـ از جمله شب سوز ، تله گز ، زرخ پوتار ، چی سوزان ، تله مورجونه و مخصوصاً دراكولا ـ می شناسند . در مازندران اغلب فكر می كنند ضایعه پوستی ایجاد شده از حشره ای به نام ون است كه ظاهراً به یك نوع عنكبوت گفته می شود .

گونه های بیماری زای جنس پدروس در سراسر جهان یافت می شود و تاكنون ۶۰۰ گونه از این جنس شناسایی شده كه ۳۰ گونه آن بیماری زا هستند .

پرواز این حشرات تقریباً در شب ها صورت می گیرد . در عین حال ، در مواقعی از روز هم پرواز می كنند . معمولاً در شب هایی كه دمای هوا زیاد و رطوبت محیط بالاست ، پرواز این حشرات به میزان زیادتری صورت می گیرد . این حشرات از قدرت پرواز خوبی برخوردار هستند ، بطوری كه از فاصلهٔ ۷۹ كیلومتری ساحل دریا ، به سوی نور كشتی جلب می شوند و این نكته قابلیت تحرك و مهاجرت این حشره ها را نشان می دهد .

این حشره برخلاف تصور عامه ، نیش نمی زند ، گاز نمی گیرد ، در موقع راه رفتن روی پوست هم ایجاد بیماری نمی كند ، بلكه فقط له كردن حشره بر روی پوست باعث ایجاد ضایعه پوستی می گردد .

اكثراً شخص متوجه تماس این حشره نمی شود و انسان ، به خصوص به هنگام خواب ، بطور ناخودآگاه حشره را بر روی پوست خود له می كند . اغلب محل ضایعه را اطراف چشم و گردن و سینه می توان مشاهده كرد . البته دیگر نقاط باز بدن ، مثل بازوها و ساعد و دست و پا نیز ممكن است در معرض آسیب باشند . پس از له كردن حشره در یك نقطه از بدن ، ضایعات پوستی ممكن است به جاهای دیگر بدن هم سرایت كند و این كار بیشتر از طریق دست آلوده صورت می گیرد .

منشاء سم در بدن حشره :

دانشمندان متعددی ، اعضای تناسلی این حشره را منبع ایجاد سم معرفی كرده اند . حشره نر و حشرهٔ ماده ، هردو حاوی سم هستند ؛ ولی درماتیت ایجاد شده توسط حشرهٔ ماده شدیدتر است . در سال ۱۹۵۸ ، Kurosa وجود سم را تخم های تازه و قدیمی نر و دومین مرحله لاروی ، در شفیره و در تمام قسمت های بدن حشره بالغ ، بجز بال ها ، گزارش كرد . استخراج سم از سر ، قفسهٔ سینه و شكم این حشره در سال ۱۹۶۳ توسط Paran ، گواه وجود این ماده در سرتاسر بدن حشره است .

سمیت پدرین :

پدرین یكی از قوی ترین فراورده های سمی حیوانات شناخته شده است و سمیت آن از زهر مار هم بیشتر بوده و ۱۵ برابر از آن قوی تر است . پدرین با اسید كلریدریك و هم چنین با ید (I) و برم (Br) غیر فعال می شود .

شیوه های مبارزه با پدروس :

كنترل نمودن پدروس ها از طریق نصب توری و یا پشه بند (بدیهی است كارایی توری و پشه بند به اندازه مش آنها و هم چنین به قطر حشره بستگی دارد )

كاهش تعداد لامپ های روشن و كاهش شدت نور .

پاكسازی علف های هرز و دیگر گیاهان ، بویژه مواد پوسیده ، از فاصلهٔ ۵۰ متری از اماكن مسكونی .

روش شیمیایی :

در مبارزه با پدروس ها ؛ روش شیمیایی نسبت به روش فیزیكی كمتر مورد توجه قرار گرفته است . حشره كشها بجای اینكه در داخل و یا اطراف مناطق مسكونی مصرف شوند ، لازم است كه در محل های زیست طبیعی آنها مورد استفاده قرار گیرند . البته این كار ممكن است برای حشرات مفید كشاورزی ایجاد مشكل نماید .

شیوه های پیشگیری از ابتلا به درماتیت :

خودداری از له شدن و خروج همولنف حشره در روی پوست (چنانچه دست به همولنف حشره آلوده شد ، لازم است بلافاصله قبل از تماس با نقاط دیگر بدن ، با آب و صابون شسته شود )

افرادی كه در محل های زیست این حشره ساكنند و یا توریست ها و مسافران ، چننانچه البسه را پس از شستشو جهت خشك شدن در حیاط منزل آویزان می نمایند ، باید هنگام جمع آوری ، آنها را به دقت بازرسی كرده و سپس نسبت به انتقال آنها به داخل اماكن اقدام نمایند ، زیرا امكان انتقال پدروس ها همراه لباس به داخل اماكن وجود دارد .

چون تا یكی دو روز بعد از له شدن حشره و یا تماس همولنف آن با دست ، سمیت پدرین كم و بیش باقی است ، لذا خاراندن و دست مالی كردن محل درماتیت می تواند باعث گسترش بیشتر ضایعه شود . بنابراین لازم است از دست زدن به محل درماتیت در این محدودهٔ زمانی خودداری شود .

درمان درماتیت خطی و عوارض چشمی :

به عقیدهٔ بعضی از محققان حشره شناسی پزشكی ، فراورده های روغنی و چرب ، وضع عارضه را بدتر می كند . برخی دیگر معتقدند اصلاً درمان به میزان زیادی بی اثر است و حتی استعمال كورتیزون و آنتی هیستامین و همچنین پنی سیلین را بی اثر اعلام كرده اند . اگرچه مصرف ید سبب بی اثر شدن پدرین می شود و در درمان درماتیت خطی مورد استفاده قرار گرفته است ؛ ولی استفاده از ید جهت درمان ، آنهم پس از توسعهٔ عارضه ، ممكن است دیر باشد .